Wat zijn de belemmerende en stimulerende factoren voor erkenning en ontwikkeling van de professionele identiteit.
Wat is de relatie tussen de professionele identiteit van mbo-docenten en onderwijsinnovaties? Die vraag staat centraal in het onderzoek dat José Hermanussen (ecbo) en Trudy Moerkamp (Centrum voor Nascholing Amsterdam) in 2009 deden. De onderzoekers presenteren hun bevindingen op 8 maart 2010 tijdens het congres van VELON, de Vereniging Lerarenopleiders Nederland.
Bij de professionele identiteit van de docent gaat het om vragen als: hoe zie ik mezelf als leraar: wat kan ik en wat wil ik? Waarom doe ik de dingen zoals ik ze doe? Wat zijn mijn doelen? Wat zie ik als mijn belangrijkste taken en wat niet? Wat voor leraar wil ik in de toekomst zijn? De onderzoekers zochten naar belemmerende en stimulerende factoren voor erkenning en ontwikkeling van de professionele identiteit.
Resultaten
De resultaten van het onderzoek zijn te verdelen over de volgende hoofdlijnen:
- De rol van de beroepspraktijk: veel mbo-docenten zijn afkomstig uit de beroepspraktijk. Hun belangrijkste drijfveer is het afleveren van goede/betere vakmensen.
- De invloed van het competentiegericht onderwijs op de professionele identiteit: het werken met competenties biedt volgens de meeste docenten goede mogelijkheden voor het opleiden van vakmensen; de vorm waarin dit moet gebeuren (‘nieuw leren’) leidt volgens sommigen tot kwaliteitsverlies.
- Mogelijkheden om zelf sturing te geven: de innovaties van de laatste jaren worden als ‘van bovenaf’ ervaren, te snel ingevoerd met te weinig mogelijkheden voor experimenteren en reflectie. Bovendien wordt de deskundigheid van docenten onvoldoende serieus genomen.
- De betrokkenheid bij de school: de betrokkenheid bij de leerlingen is groot en wordt als het meest bevredigend ervaren, de betrokkenheid bij het eigen team is redelijk groot. De betrokkenheid bij andere verbanden in het roc is volgens de meeste docenten de afgelopen jaren afgenomen.
- De professionele ontwikkelingsmogelijkheden: de marges voor docenten om zich te ontwikkelen, voor overleg en uitwisseling met vakgenoten is volgens de docenten steeds kleiner geworden.
Presentatie
De presentatie door Trudy Moerkamp en José Hermanussen heet ‘Professionele identiteit van docenten in het mbo’ en duurt van 16.30 uur tot 17.30 uur. De presentatie bestaat uit informatie over doel, aanpak en resultaten van het onderzoek, gevolgd door een discussie met de zaal. In de discussie staat de vraag centraal wat de onderzoeksresultaten betekenen voor de professionele ontwikkeling van docenten in het mbo.
Meer informatie over het VELON-congres en het aanmeldformulier vindt u op de site van VELON.
